Yapay zekâ dünyayı değiştirirken, bu teknolojinin enerji faturası da giderek kabarıyor. Özellikle dev veri merkezlerinin kesintisiz elektrik ihtiyacı, teknoloji şirketlerini yeni enerji kaynakları aramaya yöneltiyor. Bu arayışın en dikkat çekici adreslerinden biri ise bir dönem gözden çıkarılan nükleer santraller oldu. ABD'de yıllar önce kapatılan üç nükleer reaktörün yeniden faaliyete geçirilmesi için çalışmalar hızlandı. Microsoft ve Google gibi teknoloji devlerinin de destek verdiği projeler tamamlandığında, ülkenin elektrik şebekesine toplam 2,25 gigawatt (GW) üretim kapasitesi kazandırılması bekleniyor.
İşin dikkat çeken yanı, ekonomik gerekçelerle kapısına kilit vurulan bu tesislerin, şimdi yapay zekânın artan enerji talebi sayesinde yeniden değer kazanması.
Yeniden çalıştırılması planlanan tesislerden ilki, Michigan eyaletindeki Palisades Nükleer Santrali. 2022 yılında faaliyetlerini durduran ve ardından söküm sürecine giren santral, yaklaşık 800 megawatt elektrik üretme kapasitesine sahip.
Tesisin işletmecisi Holtec, ABD Enerji Bakanlığından sağlanan finansman desteğiyle santrali yeniden devreye almak için çalışmalarını sürdürüyor. Hedef, Mart 2027 civarında elektrik üretimine yeniden başlamak. Projenin bir başka önemli özelliği daha var. Palisades'in yeniden açılması halinde, söküm sürecine girmiş bir nükleer santral ilk kez yeniden faaliyete geçirilmiş olacak.
İkinci proje ise ABD'nin nükleer enerji tarihinde önemli bir yere sahip olan Three Mile Island tesisini kapsıyor. Pennsylvania eyaletindeki santralin 1 numaralı ünitesi, 2019 yılında ekonomik nedenlerle kapatılmıştı. Aynı tesisin 2 numaralı ünitesinde ise 1979 yılında ABD tarihinin en ciddi nükleer kazalarından biri yaşanmış, reaktörün çekirdeğinde kısmi erime meydana gelmişti.
Yeniden çalıştırılması planlanan 1 numaralı ünitenin söz konusu kazayla bağlantısı bulunmuyor. Crane Clean Energy Center adıyla yeniden hizmete girmesi hedeflenen tesisin 835 megawatt elektrik üretmesi bekleniyor.
Santralin işletmecisi Constellation Energy, projeye toplam 1,6 milyar dolar yatırım yapmayı planlıyor. ABD Enerji Bakanlığı da şirketin çalışmalarını desteklemek amacıyla 1 milyar dolarlık kredi sağladı. Projenin arkasındaki en önemli ticari destekçilerden biri ise Microsoft. Teknoloji devi, santralde üretilecek elektriği 20 yıl boyunca satın almak üzere anlaşma yaptı.
Böylece yıllar önce ekonomik nedenlerle kapatılan tesis, bu kez teknoloji dünyasının büyüyen elektrik ihtiyacını karşılamak için yeniden devreye alınacak.
Üçüncü proje, Iowa eyaletindeki Duane Arnold Enerji Merkezi'nde hayata geçirilecek. 2020 yılında kapatılan santral, NextEra Energy ile Google arasında yapılan iş birliği kapsamında yeniden çalıştırılacak.
Yaklaşık 615 megawatt üretim kapasitesine sahip tesisin 2029 yılında yeniden elektrik üretmeye başlaması hedefleniyor. Google ile NextEra Energy arasında imzalanan uzun vadeli elektrik alım anlaşması da santralin yeniden faaliyete geçirilmesi için gerekli yatırımlara destek sağlıyor.
Aslında bu üç nükleer santralin geçmişte kapatılmasının arkasında benzer ekonomik nedenler bulunuyor. Yüksek işletme giderleri, bakım masrafları ve iş gücü maliyetleri, söz konusu tesislerde elektrik üretimini diğer enerji kaynaklarına kıyasla daha pahalı hale getirmişti. Ancak yapay zekânın yükselişiyle birlikte enerji piyasasında dengeler değişmeye başladı.
Özellikle büyük teknoloji şirketleri için artık mesele yalnızca ucuz elektrik bulmak değil. Veri merkezlerinin günün her saatinde çalışabilmesi için yeterli miktarda elektriğe kesintisiz ulaşmak da gerekiyor.
Güneş ve rüzgâr enerjisinden farklı olarak hava koşullarına bağlı olmadan uzun süre elektrik üretebilen nükleer santraller, veri merkezlerinin sürekli enerji ihtiyacını karşılamak açısından önemli bir seçenek olarak görülüyor. Üstelik sıfırdan nükleer santral inşa etmek yerine mevcut tesisleri elden geçirerek yeniden çalıştırmak, elektrik üretim kapasitesini artırmanın daha hızlı yollarından biri olarak değerlendiriliyor.
Google Play
App Store
16:54
Haberi Paylaş
YORUM YAZ