Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Ölüm aylığı alacak olan kişiler için oldukça kritik detaylar bulunuyor. Özellikle anne ve babanın ölüm aylığından yararlanma şartları tam olarak bilinmiyor. Pek çok kişi, sigortalı çocuğunu kaybeden anne ve babanın doğrudan ölüm aylığı alabileceğini düşünse de, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu bu konuda oldukça ayrıntılı koşullar öngörüyor.
Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, ölüm aylığı almak isteyenler için kritik uyarılarda bulundu.
Erdursun, "Çocuklar ve dul eş için uygulanan kurallar ile anne ve baba için getirilen düzenlemeler birbirinden farklı. Bu nedenle her başvurunun kendi özel şartları çerçevesinde değerlendirilmesi gerekiyor" dedi.
Uygulamada en sık karşılaşılan yanlışlardan biri, “Sigortalı evladım vefat etti, bu nedenle bana mutlaka ölüm aylığı bağlanır.” düşüncesi olduğundan bahseden Erdursun, "Oysa anne ve babaya ölüm aylığı bağlanabilmesi için yalnızca sigortalı çocuğun vefat etmiş olması yeterli değildir. Kanun, öncelikle dul eş ve çocukları koruma altına alıyor. Anne ve babanın hak sahipliği ise belirli koşulların gerçekleşmesine bağlı olarak doğuyor" dedi.
5510 sayılı Kanun’un en önemli düzenlemelerinden biri “artan hisse” uygulaması olduğunu ifade eden Erdursun, "Sigortalının eşi ve çocuklarına bağlanan ölüm aylıkları sonrasında, aylık bağlanabilecek bir pay kalması halinde anne ve baba da bu haktan yararlanabiliyor" şeklinde konuştu.
Erdursun, "Eş ve çocukların hak sahipliği nedeniyle ölüm aylığının tamamı kullanılmışsa, 65 yaşın altındaki anne ve baba için kural olarak ölüm aylığı bağlanmıyor.
Bu nedenle SGK’nın yaptığı değerlendirmelerde, dosyada artan hisse bulunup bulunmadığı öncelikle inceleniyor" diyerek konu hakkında bilgi verdi.
Ayrıca kanun, anne ve babanın ekonomik durumunu da dikkate alıyor. Buna göre, anne ve babanın her türlü kazanç ve irattan elde ettikleri gelirlerin, yürürlükteki asgari ücretin net tutarının altında olması gerekiyor. Ayrıca diğer çocuklarından dolayı gelir veya aylık almamaları da aranan şartlar arasında yer alıyor. Dolayısıyla SGK, yalnızca aile bağını değil, ekonomik koşulları da birlikte değerlendiriyor.
Erdursun, "Kanun, ileri yaştaki anne ve babalar için önemli bir istisna getiriyor. Anne veya babanın 65 yaşını doldurmuş olması halinde, diğer şartların sağlanması kaydıyla “artan hisse” şartı aranmıyor.
Bu düzenleme, ileri yaşta gelir elde etme imkânı azalan anne ve babaların sosyal güvenlik bakımından korunmasını amaçlıyor. Ancak bu durumda da gelir durumu ve diğer hak sahipliği şartları önemini koruyor" ifadesini kullandı.
Anne ve babanın ölüm aylığı başvurularında en sık karşılaşılan hatalar şunlar oluyor:
-Sigortalı çocuğun vefat etmesinin tek başına yeterli olduğunu düşünmek.
-Diğer çocuklardan alınan gelir veya aylıkların dikkate alınmadığını sanmak.
-Gelir durumunun SGK tarafından araştırılmayacağını zannetmek.
-65 yaş üzerindeki uygulamanın tüm şartları ortadan kaldırdığını düşünmek.
Oysa her başvuruda hem hak sahipliği hem de gelir ve sosyal güvenlik durumu ayrıntılı olarak inceleniyor.
Anne ve babanın ölüm aylığı talebinde bulunabilmesi için SGK’ya yazılı başvuru yapılması gerekiyor. Başvuru sırasında Kurum, hak sahipliğinin yanı sıra gelir durumu ve diğer sosyal güvenlik kayıtlarını da değerlendiriyor. Gerekli görülmesi halinde ilave bilgi ve belge talep edilebiliyor. Bu nedenle başvurunun eksiksiz yapılması ve istenen belgelerin süresi içinde Kuruma sunulması büyük önem taşıyor.
Erdursun, hak kaybı yaşanmaması için başvuru öncesinde şartların dikkatle değerlendirilmesi, tereddüt yaşanan durumlarda ise SGK’dan veya sosyal güvenlik alanında uzman kişilerden bilgi alınması konusunda uyardı.