Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Milyonlarca emeklinin gözü Ankara'dan gelecek yeni düzenleme sinyallerine çevrilirken, ekranda konuşulan rakamlar ve olası senaryolar netleşiyor.
TGRT Haber canlı yayınında ekonomist Muhammed Bayram, deprem harcamalarındaki azalmayla birlikte bütçede oluşacak alanla ilgili dikkat çeken tahminlerde bulundu.
Bayram, taban aylık için minimum 30 bin TL sınırını işaret ederken, 65 yaş üstü dar gelirli emekliler için "kira yardımı" formülünün masada olduğunu belirtti.
İşte o açıklamalardan öne çıkanlar...
"Aslında bunlar vatandaşın konuştuğu, bildiği senaryolar. İş kökten çözülecekse, bir kere kök maaşa seyyanen zam yapılacak. Vatandaşların talepleri de bu yönde; en düşük emekli maaşına bir zam yapılıyor ama daha yüksek maaş alanlara yapılmıyor. Ya da 2000 öncesi ile 2000-2008 arası ve 2008 sonrası aylık bağlama oranı farklılığından dolayı farklı maaşlar alınabiliyor. Bir kere bu sorun ortadan kalkmalı.
Zamanında memura nasıl seyyanen zam verildiyse, aynı şekilde emekliye de taban aylığına, asıl aylığına bir zam artı enflasyon farkı verilmelidir. Bu verilirse ilk düğme doğru iliklenmiş olur. Vatandaş zaten 23.552 TL ile geçinemediğini, yarısını kiraya verdiğini söylüyor; bu şartların iyileşmesi gerekiyor. Devlet zaten şu an seyyanen destekle 23.552 TL'ye çıkartıyor ama temel şartların kökten düzeltilmesi elzemdir."
Bütçedeki kaynak artışı, deprem harcamalarının düşmesi ve yıl sonu enflasyon farkına göre masadaki olası rakamlar:
"Cumhurbaşkanımız ne dedi? 'Başımızın tacı olan emeklilerimizin içinde bulunduğu durumun farkındayız, seyyanen zam yapacağım' dedi. Şimdi bütçede gerekli imkanlar kavuştukça adım atılıyor. Geçen sene en büyük kalemimiz deprem harcamalarıydı. Bakın bu sene deprem harcamaları elhamdülillah son bulmuş olacak neredeyse. Burada artık ciddi bir kaynak var. Minimum ve maksimum rakam vereyim en azından.
Minimum rakam bence 30.000 TL. Normalde 23.552 TL'ye 6 aylık enflasyon farkı %10 eklenince 26.000 TL yapıyor ama bence en düşük emekli maaşı tabanı minimum 30 bin TL olmalıdır. Maksimum rakam ise asgari ücret seviyesidir. Asgari ücret 28.750 TL civarındayken, 6 aylık enflasyon farkıyla beraber 36.500 TL'ye ulaşması bekleniyor. Emekliler bir miktar daha aşağıda kalabilir ancak asgari ücrete yakın bir düzeyde maksimum rakamın belirleneceğini düşünüyorum."
Cevdet Yılmaz'ın açıklamaları ışığında, dar gelirli ve tek maaşla geçinen kesim için gündeme gelen başlıklar:
"Cevdet Yılmaz bütçe görüşmelerinde açık açık ifade etti; 65 yaşın üzerindeki vatandaşlarımıza ayrı bir düzenleme gerekiyor. Geçim sıkıntısı olan, gerçekten tek maaşla geçinen vatandaşlarımız var. Biz en kötü senaryoyu baz almak zorundayız. Devlet zaten kapı kapı çalıyor, kimin neye ihtiyacı olduğunu biliyor.
Ama burada biz en kötüye göre bir şey yapmamız gerekiyor. Yani kimsesi olmayan, evladına, torununa bakan bir emekli 23.552 lirayla geçinebilir mi? Geçinemez. O yüzden biz burada 65 yaş altı ve üstü alanlarda tabi farklı senaryolar var; işte gıda yardımı yapılsın, elektrik faturasına yardım olsun, su faturasına yardım olsun gibi ama ama bence burada en ön plana çıkan şey Alper Bey, kira yardımıdır.
Yani burada gerçekten ihtiyacı olan emekli; sadece bir geliri, emekli maaşı olan, üzerinde bir tapusu yok, başka bir kira geliri yok, başka bir geliri yok, evinde çalışanı da yok. Bunun asgari ücrete eşitlenmesi zaten durum söz konusu ama burada bir kira yardımı da söz konusu. Yani emekli maaşını artırıyorsunuz ama şimdi kira yenileme oranları ne kadar? Yüzde otuzlarda. Bizim yüzde otuzunun altına indi yıllık enflasyonumuz. Ama hala yıllık enflasyonuna bir miktar daha yüksek kira yenileme oranımız var. Burada emekliler önemli bir kısmını parasını kiraya veriyor. Burada kira yardımıyla birlikte öncekiler geçerli olmak üzere aktifleşecek böyle bir yardım söz konusu olabilir."