İstanbul’da hızlanan kentsel dönüşüm, yıkılan binaların enkazını âdeta gizli bir kasaya dönüştürdü. Eski apartmanlardan çıkan demir, bakır, alüminyum ve kullanılabilir tesisat malzemeleri on binlerce, bazı binalarda ise yüz binlerce liralık ekonomik değer oluşturuyor. Ancak bu gelirin müteahhide mi, bina sahiplerine mi ait olacağı tamamen sözleşmedeki hükümlere bağlı. Uzmanlar, ortalama bir binadan 250 bin ila 750 bin liralık dönüşebilir malzeme çıktığını ifade ediyor.
Yıkım öncesinde ve sırasında binalardan sökülen malzemeler iki ayrı kalemde değerlendiriliyor:
ÖRNEK HESAPLAMA
20 daireli, 5 katlı ortalama bir bina yıkıldığında taşıyıcı sistemden yaklaşık 27 ila 68 ton brüt inşaat demiri çıkabiliyor. Ayrıştırılan bu demir ve diğer metaller birleştiğinde 250.000 TL – 750.000 TL arasında değişen net bir piyasa değeri üretiyor.
Yıkılan binadaki malzemelerin otomatik olarak müteahhide veya yıkım firmasına devredildiği algısı hukuken doğru değil. Hukuki ve mevzuat çerçevesi şu esaslara dayanıyor:
Dönüşüme giren veya girecek olan kat maliklerinin, müteahhit ile masaya oturduğunda sadece yeni dairenin metrekaresini ya da teslim süresini değil, enkazdan çıkacak hurdaların akıbetini de sözleşmeye ekletmesi gerekiyor.
İstanbul genelinde binlerce yapının dönüşeceği düşünüldüğünde, enkaz altından çıkan bu "gizli servet" yıllık milyarlarca liralık bir geri dönüşüm ekonomisini ve yıkım maliyetlerini hafifletme potansiyelini barındırıyor.
Google Play
App Store
09:27
YORUM YAZ