Antik çağ mutfağının önemli lezzetlerinden garum ve garos sosu, Uşak'ta yeniden üretildi. Geçmişten günümüze uzanan bu özel lezzetlerin üretim sürecine MasterChef 2025 şampiyonu Sezer Dirican da katıldı. Uygulamalı üretimin ardından garum ve garosun tadına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Dirican, sosların kendine özgü lezzetine dikkat çekti.
24-27 Eylül tarihleri arasında Uşak’ın Kent Tarihi Müzesi’nde düzenlenen etkinlikte, antik çağlardan günümüze ulaşan garum ve garos soslarının yapım süreci katılımcılara uygulamalı olarak anlatıldı. Etkinliğin dikkat çeken isimlerinden MasterChef 2025 şampiyonu Sezer Dirican da üretim sürecini deneyimleyerek garumun lezzetine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Sezer, sosun en önemli özelliğinin tamamen umami lezzetine sahip olması olduğunu söyledi. Monosodyum glutamatın doğal şekilde bulunmasına dikkat çeken Sezer, Çin tuzu olarak bilinen bu maddenin günümüzde marketlerdeki paketli ürünlerde de yaygın şekilde kullanıldığını ifade etti.
Garumun doğal yapısının iştah açıcı ve yedikçe yeme isteği oluşturan bir lezzet sunduğunu belirten Sezer Dirican, bu özelliğin sosu tarih boyunca değerli kıldığını dile getirdi. Dirican ayrıca, Elif hocanın yaptığı derin araştırmalar sayesinde geçmişten kalan sınırlı bilgilerin günümüze taşındığını ve garumu bugün deneyimleme fırsatı bulduklarını söyledi.
Garum, Antik Yunan, Roma ve Bizans mutfaklarında yemeklere lezzet katmak amacıyla kullanılan fermente bir balık sosudur. Dönemin mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olan garum, güçlü ve kendine özgü aromasıyla bilinir. Yapımında uskumru, ton balığı veya hamsi gibi balıkların iç organları kullanılır.
Balık parçaları bol miktarda tuzla karıştırıldıktan sonra güneş altında aylarca fermantasyona bırakılır. Bu süreç sonunda balığın doğal yapısı değişirken yoğun aromalı bir sos ortaya çıkar. Garum, dönemin yemeklerinde tek başına veya farklı malzemelerle birlikte kullanılarak yemeklere belirgin bir tat kazandırır. Günümüzde ise antik mutfak kültürünü tanımak isteyenlerin ilgisini çekmektedir.
Garum sosu hazırlarken kullanılacak balığın son derece taze olması büyük önem taşıyor. Mümkünse yeni yakalanmış balıklar tercih ediliyor. Hazırlık aşamasında yeterli miktarda tuz kullanılması gerekiyor. Tuz oranının, işlem sonunda elde edilecek sıvının en az yüzde 20-25’i kadar olması öneriliyor.
Balıkların her gün 3-4 kez karıştırılması ve kendi sıvısıyla iyice temas etmesi de sürecin önemli noktalarından biri. Farklı balık türleri kullanılabileceği gibi daha kısa sürede daha fazla sıvı elde etmek isteyenler hamsiyi tercih edebilir. Garum yapımında balığın bağırsakları da önemli bir rol üstleniyor. Bağırsaklardaki enzimler, proteoliz sürecine katkı sağlayarak balığın parçalanmasını ve ortaya daha yoğun, karmaşık bir aroma çıkmasını sağlıyor. Kendine özgü umami yapısını oluşuyor.
Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
Google Play
App Store
21:38
Haberi Paylaş
İLGİLİ HABERLER
YORUM YAZ