Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
En düşük emekli aylığını 20 bin liraya yükselten düzenleme bu hafta TBMM Genel Kurulu’nda görüşülerek yasalaşacak. Altı ayda bir gündemimize gelen en düşük emekli aylığında yapılan artış haklı itirazları ve tartışmaları beraberinde getiriyor. 4.9 milyon kişinin faydalanacağı bu düzenleme daha fazla prim ödemelerine rağmen neredeyse aynı maaşı alan milyonlarca emeklinin tepkisini çekiyor.
Emeklilerin yaşadığı sıkıntı Cumhur İttifakının gündeminde. Yapılan kamuoyu araştırmaları emekliyi mutlu etmeden seçimlerde olumlu sonuç almanın zorluğunu ortaya koyuyor.
AK Parti kurmayları şunun farkında; ‘Seçime birkaç ay kala yapılacak emekli maaş artışı yeterli olmayacaktır. Emekli beklediği iyileşmeyi daha önceden görmeli ve bunun devam edeceğine inanmalı.’ İşte iktidar cephesinde adımlar bu gerçekliği göre atılacak. Yani emeklinin birkaç yıldır yaşadığı katlanarak artan sıkıntılar görmezden gelinmiyor emeklileri memnun edecek adımlar yeni dönem tabiriyle ‘yükleniyor.’

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’ten çok önemli açıklamalar geliyor. MÜSİAD toplantısında ekonomik istikrar programının olumlu sonuçlarını anlattı. Enflasyonda kalıcı düşüşün sağlandığını, cari açık oranlarındaki iyileşmeyle dış finansman ihtiyacının azaldığını ve Merkez Bankası’nın döviz rezervlerindeki artışın (Swap hariç 123 milyar dolar) altını çizmişti. Faizlerin daha da düşeceğini vurgulayan Şimşek, iş adamlarına “Artık bankalar para vermek için sizin peşinizde koşacak” demişti.
Ekonomide yaşanan sıkıntılara rağmen muhalefetin çözüm odaklı değil tam tersine sorunu büyütmeye, toplumu sokağa dökmeye yönelik uğraşları devam ediyor. Ama bugüne kadar tüm çabalarına rağmen sonuç almayı başaramadılar halkı sokağa dökemediler.
3 yılın sonunda ekonomideki kalıcı düzelmeler sadece iş dünyasına değil emeklilere de olumlu yansıyacak. Emeklinin beklediği iyileşmenin ilk işaretleri MHP lideri Devlet Bahçeli’nin grup toplantısında geldi. Devlet Bahçeli, “Onlar üzülürken bizler rahat olamayız, onları sefalet ücreti değil en azından insanca yaşayabilecekleri bir seviyeye taşımalıyız. Emeklilerimizin sonuna kadar yanındayız.” diye konuştu. 20 bin liralık en düşük emekli aylığını ‘sefalet ücreti’ olarak tanımladı.
Bahçeli, emekli maaşında iyileştirme konusunda işareti verirken detayları teklifin görüşüldüğü Plan Bütçe Komisyonu’nda konuşan MHP Konya Milletvekili Mustafa Kalaycı anlattı.

MHP olarak memur ve emeklilerin maaş artışlarının yeterli olmadığını kabul ettiklerini söyleyen Kalaycı, “Emeklilerimizin beklentilerinin önümüzdeki süreçte karşılanacağına inanıyoruz” dedi.
Kalaycı ekonomideki iyileşmeyle beraber ilerleyen dönemde atılması beklenen adımları şöyle sıraladı:
-Memur SSK emeklileri arasında maaş artış farkının giderilmesi artışların eşit biçimde yapılması,
-Emekli maaş artışlarının enflasyon yerine tüketim kalıplarını ve hayat standardını dikkate alan özel bir endekse göre yapılması,
-Emekli maaşlarının ödenen prime göre belirlenmesi (seyyanen ödemeler prim dengesini bozuyor)
-Aylık bağlama sisteminde aylık bağlama oranının artırılması, büyümeden tam pay verilerek güncelleme katsayısının iyileştirilmesi,
-Emekli aylıkları arasında oluşan eşitsizlikleri kademeli olarak giderecek düzenlemelerin yapılması.

MHP cephesi emeklilerle atılacak atılması beklenen adımları böyle sıralarken bir artış haberi de AK Parti’den geldi. Emeklilere ödenen bayram ikramiyelerinin 5 bin TL’ye çıkarılması bekleniyor. Bu rakamlar şimdilik emeklinin derdine çare olmasa da hükümetin işin farkında olduğunu mağduriyetlerin giderilmeye çalışıldığını söylemek mümkün.
Ekonomik istikrar programının olumlu sonuçları enflasyonda kalıcı düşüşü beraberinde getirdi ve jeopolitik bir kırılma olmazsa iyileşme süreci devam edecek. Türk ekonomisinin bilançosunda 266 milyar dolarlık iyileşme sağlandı.
Kayıt dışı ekonomiyi kayıt altına almak ve kayıp kaçağı önlemek için yapılan kara para, yasa dışı bahis ve uyuşturucu operasyonlarından sağlanan gelirler eklendiğinde emekli ve orta sınıf için yakın zamanda olumlu gelişmeler bekleniyor.
Şimdi sıra başta emekliler olmak üzere ücretlilerin ekonomik durumlarını iyileştirmeye geldi. Vatandaş cebindeki paranın arttığını ve daha fazla ihtiyacını karşıladığını uzun süreli olarak görmeli. Ankara kulislerinde iktidar çevrelerinden aldığım duyumlar emekliyi memnun edecek adımların 2026’nın ikinci yarısından itibaren atılacağı yönünde. Bu adımlar arasında seyyanen zam ve yüksek oranlı artışların bulunduğunu söylemek mümkün.
Kamuoyundaki en büyük çarpıtmalardan biri ise; en düşük emekli aylığının Türk- İş’in açıkladığı açlık sınırın altında kaldığı iddiası.
Sözlerim kimi kesimlerden tepki çekebilir ancak burada çarpıtma olduğu çok açıktır. Konunun net anlaşılması için iki soruya cevap verilmesi gerekiyor. Birincisi, ‘En düşük emekli maaşı nedir?’ ve ikincisi ‘En düşük emekli aylığı açlık sınırının üzerine hiç çıktı mı?’
Sendikalar, medya kuruluşları ve özellikle sosyal medyada en düşük emekli aylığı ile açlık sınırı arasında yapılan kıyaslamada en düşük emekli aylığı SSK üzerinden tanımlanıyor. Oysa en düşük emekli aylığı BAĞ-KUR’dan emekli olmuş tarım ve esnaf emekli aylığıdır. Yani yapılan kıyaslama doğru değil ve çarpıtma buradan kaynaklanıyor.
TABLO:
YIL EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI SSK EMEKLİ AYLIĞI ASGARİ ÜCRET AÇLIK SINIRI
2002 65 TL 150 TL 164 TL 307 TL
2005 350 TL 527 TL
2010 577 TL 812 TL
2015 949 TL 1257 TL
2020 2325 TL 2219 TL
2002 yılında asgari ücret 164 TL en düşük Bağkur tarım emekli aylığı 65 TL idi. Aynı dönemde en düşük SSK emekli aylığı 150 TL, Türk İş’in açıkladığı açlık sınırı ise 307 TL’ydi. Yani 64 TL’lik en düşük emekli aylığı net asgari ücretin ve açlık sınırının altındaydı.
2002 yılında 164 TL’lik net asgari ücret TÜRK-İŞ'in 307 lira olarak açıkladığı açlık sınırının yarısı kadar altında.
2005 yılında net asgari ücret 350 lira, açlık sınırı 527 lira,
2010'da net asgari ücret 577 lira, açlık sınırı 812 lira,
2015'te net asgari ücret 949 lira, açlık sınırı 1.257 lira,
2020'de net asgari ücret 2.325 lira, TÜRK-İŞ'in açlık sınırı 2.219 lira.
Yani net asgari ücret her yıl açlık sınırının altında kalmış.
2019 yılı burada istisna asgari ücret ilk defa 2019 yılında açlık sınırının üzerine çıkmış.
Şimdi tekrar altına inse de ekonomideki iyileşme asgari ücreti daha da yukarı çekecektir. Ama asıl olan rakamların büyümesi değil fiyat istikrarının sağlanması ve alım gücünün yükselmesidir.
